Pomoc dla państw członkowskich Unii Europejskiej

Komisja Europejska wprowadza tymczasowe kryzysowe ramy, mające na celu wesprzeć Państwa Członkowskie w kryzysie spowodowanym wojną na Ukrainie. Założenia umożliwiają państwom członkowskim wykorzystanie elastyczności przewidzianej w przepisach dotyczących pomocy państwa, w celu wsparcia gospodarki w kontekście inwazji Rosji na Ukrainę. W ramach tego instrumentu przewidziane są dotacje dla przedsiębiorców w postaci ograniczonych kwot pomocy, wsparcia płynności w formie gwarancji państwowych i subsydiowanych pożyczek, a także w postaci pomocy rekompensującej wysokie ceny energii.

Tymczasowe kryzysowe ramy jako wsparcie w czasach wojny

Dotychczasowe narzędzia pomocy dla państw członkowskich obejmują środki rekompensujące szkody poniesione w wyjątkowych okolicznościach jak również te, które są uwzględnione w komunikatach Komisji dotyczących zdarzeń związanych ze wzrostami energii. Uzupełnieniem tych działań są wspomniane tymczasowe kryzysowe ramy, które wspomogą m.in. przedsiębiorców.

Jaki rodzaj pomocy przewiduje Komisja Europejska

Nowe ramy prawne pozwalają państwom członkowskim na:
– przyznawanie ograniczonej kwoty pomocy pod postaciom m.in. dotacji dla przedsiębiorstw dotkniętych obecnym kryzysem lub powiązanych z nim sankcjami i środkami odwetowymi;
– zapewnienie dostępności do wystarczającej płynności wszystkim rodzajom przedsiębiorstw; oraz
– rekompensowanie dodatkowych kosztów poniesionych przez przedsiębiorstwa w związku z wyjątkowo wysokimi cenami gazu i energii elektrycznej.
Dodatkowo pomoc będzie przeznaczona dla przedsiębiorstw, którzy wymagają natychmiastowej potrzeby w zakresie płynności finansowej, a nie poradziły sobie jeszcze z niedawnym kryzysem wywołanym koronawirusem.

Na czym skorzystają przedsiębiorcy?

Komisja Europejska zwróciła uwagę na fakt, że wszystkie Państwa należące do wspólnoty odczuwają poważne skutki spowodowane konfliktem. Dostrzeżono, że na całym obszarze gospodarki UE mają miejsce bardzo poważne zaburzenia, którym należy zaradzić. W związku z powyższym przewidziano następujące rodzaje wsparcia:
1. Ograniczone kwoty pomocy – w przypadku kiedy państwa członkowskie mają na celu minimalizację negatywnych skutków, będą mogły ogłosić nabory wspierające finansowo podmioty, przeznaczając aż 400 tys. euro w formie dotacji dla przedsiębiorców. Problemy mogą wynikać np. z wysokich kosztów produkcji, co wymaga wdrożenia nowych rozwiązań. Natomiast w przypadku przedsiębiorstw z sektora rolnictwa, rybołówstwa i akwakultury dotkniętych kryzysem, państwa członkowskie będą mogły przyznać do 35 tys. euro dotacji dla przedsiębiorcy. Wsparcie nie musi być powiązane ze wzrostem cen energii, ponieważ konflikt na Ukrainie odbił się również na zakłóceniach w łańcuchu dostaw. Udzielana pomoc może mieć dowolną formę, w tym dotacji bezpośrednich. Komisja Europejska jest chętna, aby niezwłocznie podjąć współpracę tak, aby wspierać ważne gałęzie naszej gospodarki, przy skorzystaniu z pełnej elastyczności zasad pomocy państwa.

2. Wsparcie płynności w formie gwarancji państwowych i subsydiowanych pożyczek – kraje członkowskie będą miały możliwość udzielania dotowanych gwarancji państwowych, aby zapewnić, że banki wciąż będą udostępniały pożyczki przedsiębiorcom, których dotknął kryzys. Ponadto będą mogły być uruchomione pożyczki publiczne i prywatne z dopłatami do oprocentowania, a także programy gwarancji na wsparcie pożyczek. Mogą one obejmować dopłaty do prowizji, ze zniżką w stosunku do szacowanej stawki rynkowej w przypadku rocznych prowizji za nowe pożyczki dla małych i średnich firm („MŚP”) oraz innych przedsiębiorstw.

3. Pomoc rekompensująca wysokie ceny energii – trzecim typem pomocy jest rekompensata udzielana podmiotom, w szczególności tym energochłonnym, ponoszącym dodatkowe koszty będące efektem wzrostu cen gazu i prądu. Wsparcie może mieć formę dotacji dla przedsiębiorców i wynosić do 30% kosztów kwalifikowalnych tj. maksymalnie 2 mln euro. W momencie odnotowania strat operacyjnych przez firmę, niezbędna może być dodatkowa pomoc. Na ten cel państwa członkowskie mogą przeznaczyć do 25 mln euro dla przedsiębiorstw ponoszących zbyt wysokie koszty energii oraz 50 mln euro dla branż z sektora produkcji aluminium i innych metali, włókien szklanych, masy celulozowej, nawozów lub wodoru oraz wielu podstawowych chemikaliów.

Tymczasowe kryzysowe ramy prawne mają na celu ukierunkować wsparcie dla gospodarki, minimalizując jednocześnie negatywny wpływ na różne warunki działania na jednolitym rynku.